RSS Mapa strony Mój portal Zadaj pytanie
    
Jesteś tutaj: Strona główna Aktualności Podatki w spółce
Rozmiar tekstu: f1f2f3
Dokument aktualny
Ważny od 2016-06-08  

Strata w środkach obrotowych jako koszt podatkowy

Charakter kosztowy mają tylko te straty, które są rzeczywiste, nie powstały z winy podatnika, w szczególności jako wynik jego niedbalstwa, naruszenia przepisów albo w wyniku braku nadzoru nad pracownikami.
Komentowany wyrok zapadł na tle następującego stanu faktycznego.

Stan faktyczny

Spółka R. sp. z o.o. (dalej: spółka) wystąpiła do ministra finansów z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji podatkowej. We wniosku spółka podała, że w kwietniu 2012 roku przed ostatecznym sporządzaniem i zatwierdzeniem bilansu spółki za 2011 rok stwierdzono kradzież środków pieniężnych z jej lokat bankowych. Osoba odpowiedzialna za ich tworzenie i rozwiązywanie, a także księgowanie, nie ujmując w księgach rachunkowych rozwiązania lokat, przywłaszczyła sobie znaczną sumę pieniędzy, przelewając środki pieniężne na prywatny rachunek bankowy. Osoba ta przyznała się do winy. Trwa śledztwo prokuratorskie przeciwko tej osobie, będącej pracownikiem spółki. Na tle przedstawionego stanu faktycznego spółka zadała następujące pytania:
  • czy w zaistniałym stanie faktycznym, z punktu widzenia przepisów ustawy o CIT, stwierdzony niedobór środków pieniężnych można uznać za koszt uzyskania przychodów?
  • w którym roku podatkowym stwierdzony niedobór można uznać za koszt podatkowy: koszt roku 2012 (fizyczne stwierdzenie niedoboru lokat), koszt roku 2011 (ujęcie w księgach niedoborów na koniec 2011 roku), w każdym roku z lat 2009-2011, w których faktycznie dokonano kradzieży czy też moment, w którym stwierdzono brak możliwości egzekucji należności od sprawcy kradzieży?
Przedstawiając własne stanowisko w sprawie, spółka wskazała, że koszty z tytułu przedmiotowej straty będą stanowiły koszty pośrednie, nie są związane bezpośrednio z konkretnymi przychodami. Potrącalne więc będą w dacie poniesienia. Natomiast za dzień poniesienia tych kosztów będzie należało przyjąć dzień, na który zaksięgowano stratę z kradzieży pieniędzy - na podstawie odpowiedniego dowodu księgowego. W odniesieniu do straty z kradzieży środków pieniężnych z lokat, takim dokumentem (dowodem księgowym) będzie mógł być dopiero protokół inwentaryzacyjny. Strata będzie więc stanowiła koszty uzyskania przychodu w 2011 roku - w dacie, na którą zaktualizowana zostanie wycena lokat terminowych przez ujęcie w księgach straty z kradzieży.
Minister finansów w interpretacji podatkowej uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe - w części dotyczącej możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów niedoboru środków pieniężnych oraz za bezprzedmiotowe - w części dotyczącej momentu zaliczenia ww. niedoboru do kosztów uzyskania przychodów. Organ uznał, że kosztem podatkowym może być tylko taka strata, która jest następstwem zdarzeń niezależnych od woli podatnika. W ocenie organu, okoliczności sprawy nie pozwalały na uznanie, że powstała strata była przez spółkę niezawiniona i nie miała ona możliwości, aby jej zapobiec. Spółka, podejmując normalne procedury kontrolne i nadzorcze, mogła nie dopuścić do powstania tej straty.

Wyrok WSA we Wrocławiu

Spółka zaskarżyła niekorzystną dla siebie interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który skargę spółki oddalił. Sąd w uzasadnieniu wyroku podkreślił, że istnieje możliwość zaliczenie strat w środkach obrotowych do kosztów uzyskania przychodu. Dotyczy to sytuacji, gdy podatnik ponosi wydatki w celu osiągnięcia przychodu, ale z działaniami podatnika nakierowanymi na przychód związane są straty, których nie można było uniknąć, które nie są spowodowane niestarannym działaniem podatnika. W tym dotyczy to strat powstałych w wyniku kradzieży środków obrotowych, również kradzieży popełnianych przez pracowników podatnika. Sąd zaaprobował stanowisko organu, że stan faktyczny przedstawiony we wniosku o udzielenie interpretacji nie dawał podstaw do przyjęcia, iż powstała strata była przez spółkę niezawiniona i nie miała ona możliwości, aby jej zapobiec. Doprowadziło to do wniosku, że przedmiotowa strata w środkach pieniężnych nie stanowi kosztu uzyskania przychodu spółki.

Sprawa znalazła swój finał przed NSA, który w komentowanym wyroku odmówił racji spółce.
Komentarz eksperta
Przemysław Mańko
radca prawny
Istotą sporu pomiędzy spółką a organem podatkowym w omawianej sprawie było potraktowanie straty w środkach obrotowych jako kosztu podatkowego. Spółka stwierdziła bowiem, że na jej lokatach brakuje pewnej sumy pieniędzy z powodu kradzieży dokonanej przez księgową spółki i chciała tę stratę zaliczyć do kosztów podatkowych. NSA podkreślił, że każdorazowo strata zaistniała po stronie podatnika powinna podlegać indywidualnej ocenie dla potrzeb jej kwalifikacji podatkowej. Uznał jednak przy tym, że kosztem mogą być straty, które są rzeczywiste, nie powstały z winy podatnika, w szczególności jako wynik jego niedbalstwa, naruszenia przepisów albo w wyniku braku nadzoru nad pracownikami. W uzasadnieniu NSA dodał, że uznanie za koszt uzyskania przychodów każdej straty oznaczałoby rekompensowanie ryzyka gospodarczego za pomocą przepisów podatkowych.

Więcej znajdziesz w hasłach: